Albüm Adı: The Rough Guide To Bollywood (Second Edition)
Sanatçı: Karma
Çıkış Tarihi: 27 Eylül, 2010
Katkıda Bulunanlar: R.D. Burman, Kumar Sanu, Geeta Dutt, Manna Dey, Lata Mangeshkar, Asha Bhosle & Kishore Kumar, Kavita Krishnamurthy, Shamshad Begum, Mohd. Rafi , Sonu Nigam.
Hindistan’da sinema hala kral ve her Hintlinin hayatında önemli bir yere sahip. Bol şaşası, dramsı, göz yaşartan replikleri ile hayatın bir parçası. Bundan olsa gerek ki bu endüstriye Bollywood adı verilmiş. Sadece filmler ile kalsak yeter oysa bu film dünyasının içerisinde gizli bir cevher var ki o da müzikleri. Bollywood’un ritmik müzik cenneti öyle böyle herkesin yolunu bir şekilde kesmiştir ve enimin bir ilgi uyandırmıştır. World Music Network’ten 27 Eylül 2010 tarihinde çıkacak olan bu albümde Bollywood’un klasiklerinin yanı sıra stilist sürprizlerde içermekte.
Parça Listesi:
Bu haftaki yazımın konusu üç sanatçı, üç farklı ülke ve üç farklı kültürün bir araya geldiği bir proje. Bu projede Madagaskar, Mali ve Fas’tan gelen üç sanatçı bir araya gelip duyulmamış enstrümantel ses sentezlerine dinleyeni sürüklüyor. Mali’den Ballake Sissoko 21-telli yöresel Kora, Madagaskarlı Ragery 20 telli valiha enstrümanlarını, Faslı Driss El Maloumi ud ile birleştirerek ortaya perküsyonsuz bir yaylılar oluşumu çıkartıyor. Sadece yaylıların çıkartmış olduğu ritmik ses dalgaları ile birbirine bağlı olan sanatçılar bir ahenk içerisinde bütünlük yakalıyor. Bu bütünlük sayesinde sanatçılar görünmez dinleyenlerini etkilemekten öte onlarla bir bağ kuruyor ve bunu yaparken kendi aralarında kurdukları bağdan güç alıyor.
Malum perküsyonsuz bir müziksel oluşum yaratmak oldukça zor zira vurmalı çalğılar ritmik öncülüğü sağlayan, müziğin sınırlarını belirleyen keskin bir ses sentezi. Bunu başaran üçlü sayısı diğer oluşumlara kıyasla nispeten daha az. Ancak dünyamızın üç farklı köşesinden gelen farklı yaylı çalğıları çalan bu üç sanatçı, son zamanlarda üretilen en heyecan verici yaylı enstrümantel albüme imza atmış. Kültürleri koruyan ve kulaktan kulağa farklı dinleyicilere müzik ile harmanlanmış kültürü aktaran bu üç sanatçı, birbirleri arasındaki ahengin kusursuz ritimler ile yakalayarak “3MA” adlı albüme yansıtmış. Ritmik, melodik, nefes alan ve geniş bir yelpazeye hitap eden proje, müziğe tutku ile bağlı olan her müzikseverin dikkatini çekebilecek kalitede.
Görsel olarak bakıldığında aslında üç enstrüman arasında pek bir fark gözükmüyor. Valiha uzun bir bambu kütüğünden yapılan 21 telli bir enstrüman ve ustası Rajery’nin parmaklarında enfes melodilere kadir. Her ne kadar Rajery tek kollu olsa bile bu enstrümanın hiç şüphesiz dünyadaki en önemli söz sahiplerinden biri. Sanatçı şu ana kadar valihanın geniş ritimsel skalasını yansıtan eşsiz solo albümler üretti. Kora ise Mali’nin en meşhur geleneksel enstrümanı. Bu 21 telli enstrüman valiha kadar uzun boylu olmasa bile Ballake Sissoko gibi bir ustanın parmaklarında çok daha derin ve ritmik melodilere haiz. Albümün bize en tanıdık enstrümanı ise 11 telli ud, zenaatkarlığı ile diğer enstrümanlara kıyasla görsel bir cazibe sunan bu enstrüman, albümde bütünleyici bir katalizör özelliğine sahip. Nispeten diğer iki sanatçıya kıyasla uluslararası platforma daha az bilinen Faslı Driss El Maloumi albümün derinliklerine indikçe bu enstrümanın ustası olduğunu kanıtlıyor.
Karmaşıklıktan tamamıyla sıyrılmış olan “3MA” tam bir demokratik yapıya sahip. Her enstrüman için eşit bir görev dağılımı yapılmış. İki enstrüman arka planda dalgalanan bir bas temalı ritmik atmosfer yaratırken üçüncü enstrüman bir ton üstlerinde doğaçlama yapıyor. Parçadan parçaya bu görevlendirme sıralaması değişiyor ve her enstrümana hakkıyla ön plana çıkma imkanı veriliyor. ‘Anfass’ adlı parça ile açılışı yapan albüm kora ve ud öncülüğündeki ritimler ile dinleyeni hüzün dolu sade sözler ve sakin ritimler içeren ‘Awal’ adlı parçaya taşıyor. Aralarında o kadar büyük coğrafi farklılıklar olmasına rağmen söz konusu üç enstrümanın yansıttığı benzerlikler ve bütünlük inanılmaz. Udun zengin yankısal tınısından, koranın sihirsel çevreleyici gücüne ve valihanın narin, ince ritimlerine kadar elbette her üç enstrümanın albümde vasıfsal farklılıklarına şahit oluyorsunuz. ‘Mainte’ adlı parçada Rajery valihanın katmer katmer müziksel işlenişini yansıtıyor ve dinleyenleri yakaladığı gibi farklı bir diyara sürüklüyor.
Albümün asıl yüreği ise dördüncü parça ‘Kouroukanfouga’ ile sekizinci parça ‘Toufoula’ arasında. Bu beş parça tam olarak sanatçıların ne yapmak ve paylaşmak istedikleriyle örtüşen bir yapboz niteliğinde; yanardöner ritimsel işlemeler atmosferik bir arka planda birebir ilgi beklercesine birbirlerini takip ediyor. Ülkemizde satışa çıkıp çıkmayacağı kesin olmayan “3MA” yoğun bir ritimsel çeşniliğin içerisinde ön plana çıkan virtüözlükleri sergileyen, müziksel eşitliğin mükemmel ilişkilendirilmesi.
Parça Listesi
01. Anfass
02. Awal
03. 3MA
04. Kouroukanfouga
05. Rania
06. Vero
07. Mainte
08. Toufoula
09. Kadiatou
10. Morengy
11. Taxi Brousse
12. Bonus
Daha öncede Tıkabasamüzik’te deklere ettiğimiz üzere Natacha Atlas önümüzdeki ay onu son albümü “Mounqaliba”ı zevkimizi sunmaya hazırlanıyor. Orta Doğu, Afrika ve Avrupa ritimlerinden oluşan bir harmanlama çalışması ile karşımıza çıkacağı aşikâr. Bu serüvende müzik yoldaşı ise Samy Bishai. Yarı Fas, Mısır, Filistin ve diğer yarısı İngiliz olan sanatçı kelimelerin ifade edebileceğinden daha fazla tam bir ‘kültürel harmanlama’ ve bu özelliğini çekingen davranmadan tüm çalışmalarına işliyor. Geleneksel Arap ezgilerini cömert ve cesurca Batı elektronik ve pop tarzları ile bükerek karşımıza kulak arkası edemeyeceğimiz çalışmalar sunuyor.
Bu çalışmasında sanatçı bir önceki albümü “Ana Hina”da ilerlediği kaldırımda yürüyor. Bunu yaparken her zaman olduğu üzere geleneksel Arap aletleri, soyut izlenimcilik, dumanlı jazz kitleri ile geleneksel Arap perküsyon karışımını klasik Arap şiirini, Batı klasik müziği notalara diziyor. Albümün konusu ise mevcudiyete karşı duran terslikler.
“Mounqaliba” Six Degrees Records tarafından 21-09-2010 tarihinde yayınlanacak ancak siz dünya müziği severler için bu albümde yer alan ‘Makaan’ adlı parçanın prömiyerini gerçekleştirelim istedik.
Yazıyı Natacha Atlas’ın yeni albümü hakkında yaptığı yorum ile noktalayalım: “Arap doğasındaki var olan umut ve şiiri klasik müzik lirizmi ile harmanlayarak Ana Hina’da sokulduğum atmosfere tekrar girmek istedim bu çalışmamda.”
Parçayı indirmek isterseniz basmanız gereken nokta burası.