Tuva gırtlak solistleri her zaman dünya müziği kulvarında en dikkat çekici unsurlardan biri olmuştur. Dinleyenleri hiçbir zaman büyülemekten geri kalmayan bu tarz müzik hiç şüphesiz kendi başına oldukça etkileyici bir müziksel gelenek. Geleneksel formlar, modern enstrümanlarla harmanlamalar  veya elektronik ritimlerle kolaylıkla entegre olan bu müzik biz dünya müziği severlere yabancı değil. Özellikle Ondar, James Whetzel, ve Guy Mendilow gibi sanatçıların çalışmaları bu konuda en dikkat çekenleri.

“Güneş Pervanesi” veya “Güneş Işınları” anlamına gelen Huun Huur Tu şu ana kadar genellikle işin daha geleneksel tarafından kalıp, dünya müziği severleri asla mutsuz etmeyen bir düzine albüm çıkarttı. Şu ana kadarki üretimlerinde füzyon sınırlarına sokuldukları iki çalışmaları oldu bunlar sırasıyla arka arkaya çıkan, 1996 tarihli  “Fly Fly My Sadness” ve 1998 tarihli “Mountain Tale”.  Ekip her iki albümde de enfes vokallere sahip olan Bulgar kadın vokal grubu Angelite ile çalıştı.

Huun Huur Tu – The orphans lament (letkolben rmx) by letkolben

Dört kişiden oluşan Huun-Huur-Tu Rusya’nın Özerk Cumhuriyeti Tuva’dan gelen bir ekip. Keskin dağların arasında sonsuz yeşil çayırların, bol ormanların bulunduğu bölge Moskova’nın 2.500 mil doğusunda, Asya’nın ortasında ve Moğolistan’ın kuzeyinde yer alıyor. Bölgeden gelen müzikler dünyamıza ait en antik ve geleneksel ritimleri ihtiva etmesi ile tanınıyor. Bundaki en önemli faktör ise hiç Şüphesiz kullanılan eşsiz enstrümanlar. Tuva geleneksel müziğinde en çok bilinen tarz Moğolistan’dan da aşina olduğumuz gırtlak vokalleri yani yerel adı ile xöömei. Bu tarzı gırtlaktan çıkan müziksel ses yankılanmalarını mimiksel ve minimal bir çehre içerisinde sunumu olarak tanımlayabiliriz.

Daha önce müzik seyyahı Ry Cooder’dan The Kronos Quartet’e kadar birçok grup ve sanatçı ile çalışan Huun-Huur-Tu, bu yeni çalışmasında önceden sokulmadıkları farklı müziksel bölgelere sokuluyor. Niyaz, Ryuichi Sakamoto, Oakenfold, Seal ve son olarak Inbar Bakal’ın albümündeki enfes katkısı ile tanıdığımız elektronist/prodüktör/besteci/müzisyen kişiliklerine sahip Carmen Rizzo  ile bu serüvendeki en yakın yoldaşı. Aslında Carmen Rizzo bu projede sadece grubun birkaç parçasını yeniden aranje etmek için yer alacakken bir anda albümün ortağı oldu. Kendisine teslim edilen parçaları dinleyince sadece aranje etmenin yetersiz olacağını, daha derinlere gidip birlikte harmanlamalara sokulmaları gerektiğine inanan Carmen en kısa zamanda grup ile bir araya gelerek bu amacını açıkladı. Sonuç şu anda yazmakta olduğum albüm…

HUUN – HUURTU – Tuva Altaic Song
Yükleyen mtllxx. – Video klipler, sanatçı röportajları, konserler ve çok daha fazlası.

Carmen’in albümdeki katkısı çok aşikâr ancak hiçbir şekilde abartıya kaçmamış. Carmen grubun etnik ritimlerine sadık kalıp sadece saf modern makyajlar ile bu eşsiz diyarlardan gelen geleneksel ritimleri modern bir çerçeve içerisine yerleştirmiş. Bu aşina olduğumuz aşırı süslemeler ile otantikliğini kaybetmiş bir elektronik albüm değil. Carmen elektronik ritimler ile sokulduğu müziğe aynı zamanda viyolin, çello, trompet, bas ve cümbüş ile katkıda bulunuyor. Teknik olarak harmanlanan parçalar dans pistinin aksine kesinlikle sakin ortamda dinlenilmek üzere bestelenmiş.

Albüm sekiz parçadan oluşuyor ve 40 dakikanın biraz üstünde. Normalde kısa olmasına rağmen bu sekiz parça içerisinde ihtiva ettiği ritimsel skala dinleyenleri çok hoş bir diyara götürüyor. Vurmalı ritimlerin hâkim olduğu ‘Saryglarlar Maidens,’,  şaşırtmalı ezgilerin her yönden geldiği ‘Orphaned Child’, bir film müziğini andıran ‘Dogee Mountain’ ve daha bir karamsar olan ‘Ancestors Call,’ albümün en dikkat çelenleri arasında. Albüm dinleyeni, gür sinematik ortamlara götürüp sonsuz derin mutluluk ile sarmalıyor. Kırk dakika boyunca nefes kesen bir serüven…

Huun Huur Tu:
Kaigal-ool Khovalyg
Sayan Bapa
Radik Tyulyush
Alexei Saryglar

Albümleri:

• 60 Horses In My Herd (1993)
• The Orphan’s Lament (1994)
• Fly, Fly My Sadness (1996)
• If I’d Been Born An Eagle (1997)
• Mountain Tale (1998)
• Where Young Grass Grows (1999)
• Live 1 (2001)
• Live 2 (2001)
• Best * Live (2001)
• More Live (2003)
• Spirits from Tuva (2003)
• Altai Sayan Tandy-Uula (2004)
• Mother-Earth! Father-Sky! (2008)
• Eternal (2009)

Benzer karalamalar:

1. Huun Huur Tu Tuva’dan Yükselen Müzik Pervanesi
2. Carmen Souza
3. Niyaz: Dokuz Kat Müzik

Blues, reggae, caz, pop, rock, klasik müzik türleri genel anlamda hep gündemde olan ve takip edilen popüler müzik çatısı altında toplanmakta. Ancak fazla bilinmeyen ve acımasızca göz ardı edilen dünya müziği kategorisi vardır ki aslında sanatsal ve içerik olarak çoğu müzik türünden daha derin ve eskidir. Başta Afrika (özellikle Mali, Etiyopya ve Fas), Hindistan, Çin, Kuzey Avrupa olmak üzere, dünyanın her kısmında yükselen bu müzik türü, oldukça zengin bir ses sentezine haizdir. Her ülkenin kendi geleneklerini ön plana çıkartacak şekilde çapraz kültürel melodileri, müzik kökenleri ile birleştiren akım, gün geçtikçe artan bir ilgi ile izlenmekte. Global ritim çatısı altında toplanan bu tür müzikleri icra eden sayısız oluşum bulunmakta. Bunlardan sadece bir tanesi olan Afro Celts Sound System (Afrika-Kelt Ses Sistemi) grubu on yıldan beri geleneksel batı Afrika müziği ile İrlanda folklor müziğini, modern dans melodileri ile birleştirip, eşsiz bir çapraz müziksel karışım sunmakta.

Afro Celt Sound System – My Secret Bliss (Wintermute Remix) by Wintermute

1995 yılında çıkarttıkları ilk albümleri Volume 1: Sound Magic ile klişe, modası geçmiş müzik bariyerlerini yıkan grup, farklı kültürlerin müzik ile nasıl bütünleşebileceğini tüm dünyaya gösterdi. Anında ileri gelen etnik müzik festivallerinin- özellikle WOMAD Festivali -World Of Music and Dance (Dünya Müzik ve Dans Festivali) – vazgeçilmez bir parçası olan grup, bu yolda ilerlemeye çalışan diğer grupların önünü açmıştır. Bir dünya müziği konsepti üzerine yoğunlaşan grup, farklılıkları yok sayarak, müziği tek bir bütün olarak kutlamakta. Hiçbir şekilde mülayim veya çekingen olmayan grup, yaptığı çalışmalar ile var olan müzik köklerine gökkuşağı zenginliği sunmayı başardı. EMI/KENT etiketi ile ülkemizde de çıkan beşinci çalışmaları Volume V: Anatomic, yıllardan beri dünya müzisyenleri arasında süregelen saygın işbirliğini devam ettirmekte.

Batının sınır tanımayan stüdyo imkânları çerçevesinde, modern elektronik müziği, İrlanda flütleri, vurmalı çalgılar, Afrika’nın Koras ‘ı (21 telli b atı Afrika’ya ait arp ‘ a benzeyen, dikey çalınan bir enstrüman), klasik İskoç gaydası, Yunan buzukisi, İrlanda Uilleann’ı (sağ kolun basıncı ile oturarak çalınan, içine üflenmeyen İrlanda gaydası) ve Nyatiti’ni (Batı Kenya’da Lou kabilesi tarafından kullanılan 8 telli lir) gibi geleneksel enstrümanlar ile birleştiren grup, keyif veren bir sentez oluşturmakta. Simon Emmerson öncülüğünde, 1992 yılında bu maceraya atılan grubun amacı, İrlanda Kelt ( İrlanda ve Galyalıların aslını meydana getiren Hint Avrupa asıllı kavim) m üziği ile Afrika müziği arasında bir köprü oluşturmaktı. Bunu saygın bir şekilde gerçekleştiren grup, zamanla müzik yelpazelerini tüm dünyaya açmaya başladı.

Kültürel alışverişe önem veren grup, her albümünde tüm dünyadan elit müzisyenlerle çalışmayı bir ilke edinmiş. Yeni albümünde de bu özelliğini koruyor. Yaklaşık bir saat uzunluğunda olan Volume V: Anatomic albümünde, dünyadan 14 müzisyene ev sahipliği yapan grup, bu birleşim sonucunda dokuz eşsiz parça kaydetmiş. Programlamayı arka plana atıp, söz yazmak, performans ve kişisel üretimi ön plana çıkartan ekip, bu sayede müzik bariyerlerini yıkıp, müziksel ve kültürel farklılıkları birleştiren organik bir yapı oluşturmuş. Bu sağlam oluşum, 1994 soykırımından kurtulan Ruanda’lı sanatçı Dorothee Munyaneza ‘nin alışkın olmadığımız vokallerinin süslediği albümün ilk parçası When I Still Needed You ile anında fark ediyorsunuz. Dünya çapında 13 milyon albüm satan Afro Celts Sound System ‘ın bünyesinde her zaman olan İrlandalı Kelt tenor Iarla O’Lionaird ile düet yapan Özbekistanlı sanatçı Sevara Nazarkhan (daha fazla bilgi için www.sevaranazarkhan.com ) My Secret Bliss parçası ile dinleyeni baştan çıkarıcı, coşkulu bir romantik bir atmosfere sürüklüyor. İki farklı konuşma dilinin tek bir müzik diline dönüşmesini dinlemek ayrı bir zevk. Albüm boyunca müziğin ne kadar ihtimamla işlendiğini hissediyorsunuz. Adını Kuzey Kaliforniya’nın çöl bölgesinden alan ve on dakika sınırını geçen Mojave parçası, sert ritimleri ile Emer Mayock ‘un nefes kesen Uillean’ı eşliğinde sizi yakanızdan yakalayıp gizemli bir çölün üstünde yumuşak tınılarla uçuruyor. Albüm Sené (Working The Land) – vokallerde N’Faly Kouyate – parçası ile Afrika soyuna dalıp, Beautiful Rain elektronik baladı ile devam ediyor. Mother parçasının kusursuz programlanması Dorothee Munyaneza ‘nin sesine, nefesli çalgılara, el davullarına ve akustik gitarlara mükemmel bir alan yaratmakta. Böylece albümün en keyif verici parçası ön plana çıkıyor. Bu parça, dinleyeni bir yere ait olma duygusunu vuruyor. Avrupa’nın Asya ile buluşmasının müziksel ifadesi olan Dhol Dogs parçası, yırtıcı programlama ve senfonik yapısı ile albümün kesişim noktası. Bir saatlik serüvene son noktayı koyan Drake parçası, yoğun akustik sesi ile elektronik bir şenliğe dönüşüyor ve albümü tekrar dinleme hırsı ile size veda ediyor

Afro Celt Sound Systems from Anima3D on Vimeo.

Günün sonunda Volume V: Anatomic, grubun eşsiz yapısına uygun, taze ses dokularından oluşan bir evrensel müzik portalı. Başından sonuna kadar dinlerken size haz veren, belki hayatınızda ilk defa duyacağınız bir dünya müzik sergisi. Afro Celt Sound System on yıl önce çıktığı yeni ufuklar macerasına ara vermeden devam ediyor ve bu süreç içinde olgun ve farklı müziklere aç olan ruhları gemisine alıyor.

Benzer karalamalar:

1. AFRO-BEAT AIRWAYS – West African Shock Waves
2. Nitin Sawhney: Global Müzik Geni
3. UNITE – Farklı Kültürlerin Müzik İle Buluşma Noktası

"Mounqaliba" Albüm Kapağı

Mounqaliba (In a State of Reversal – Geri Dönme Durumları) Mısır asıllı Belçikalı Natacha Atlas’ın yeni albümünün adı. World Village ile yollarını ayıran sanatçı bu yeni çalışmasını Six Degrees Record ile 20 Eylül 2010 tarihinde zevkimize sunacak. Samy Bişai ile birlikte ortaklaşa yönetilen albüm ağırlıkta Hintli şair Rabindranath Tagore’in şiirlerinde esin kaynağı almış. Original çalışmaların yanı sıra albümde Françoise Hardy ve Nick Drake yorumlarıda yer alacağı gelen haberler arasında. Daha çok klasik müzik dünyasını irdeleyecek olan albüm giriş ve bitişler dahil 18 besteden oluşacak. Albüme katkıta bulunan diğer besteciler ise Zoe Rahman ve Jocelyn Pook.

Parça Listesi
1.    ”Intro”
2.    ”Makkan”
3.    ”Matrah Interlude”
4.    ”Bada Al Fajir”
5.    ”Muwashah Ozkourini”
6.    ”River Man”
7.    ”Batkallim”
8.    ”Mounqaliba”
9.    ”Le Cor, Le Vent”
10.    ”Direct Solutions Interlude”
11.    ”Lahazat Nashwa”
12.    ”La Nuit Est Sur La Ville”
13.    ”Fresco’s Interlude”
14.    ”Ghoroub”
15.    ”Evening Interlude”
16.    ”Taalet”
17.    ”Egypt Interlude”
18.    ”Nafourat El Anwar”

Benzer karalamalar:

1. Céu ve yeni albümü Varagosa
2. CocoRosie ve yeni Albümü Grey Oceans
3. 2010 FIFA Dünya Kupası Resmi Albümü – “Listen Up”