Yakın tarih ama Eski Yiddiş Ezgiler

Traktorist Albüm Kapağı

1994 yılında kurulan “Yeni Grup” anlamına gelen Di Naye Kapelye, Macar köklerine sahip Amerikalı Bob Cohen tarafından kurulan bir ekip. Grup Bob Cohen, Amerikalı Jack ‘Yankl’ Falk ve ortalıkta bulunabilecek en başarılı yerel müzisyenlerin bir araya gelmesinde oluşuyor. Bob’un yıllardan beri Doğu Avrupa’yı dolaşıp yerel sanatçılar ile müzik birlikteliğine girip besteler toparlıyor olması ekibe çılgınlık ancak bir o kadar da yetenek katıyor. Ekibin repertuarı elbette bu yöreye ait – tüm Orta ve Doğu Avrupa folklorik oluşumundan Hasidik Nigunim (Dinsel Musevi Parçaları) ezgilerine ve komünist propaganda dönemine kadar uzanan geniş bir müziksel yansıma.

Di Naye Kapelye Grup Fotoğrafı

Zaten albümün adı ve muhteşem Sovyet stili kapak çalışması bu evreyi yansıtıyor. Aslına bakarsanız grubun yeni albümü dünya müziği kulvarında Hasidik nign ezgilerini ve 1950’li Romanya Komünist bestesi olan, bir çiftçinin Yiddişçe traktörüne şükranda bulunduğu ‘Traktorist’ parçasını içeren ilk ve tek albüm.

Kolay tanımlama yapabilmek için grubun müziğini bir şema içerisine yerleştirmek gerekiyor ancak Di Naye Kapelye söz konusu olunca bu tanımlamalar oldukça zorlaşıyor zira yerleştirmeye çalıştığınız her tarz aslında birbirine geçiş sergiliyor. Örneğin 1950’lere tarihlenen bir başka Yiddiş komünist ağıtı olan ‘A Briv fun Yizroel’ adlı parça dinlerken Michael Alpert’in vokallerinin arkasından kısık bir kaval bezeri sese sahip olan yerel enstrüman (viora cu goarna) sesi yükseliyor ve bu her şeyi bir anda karıştırıyor. Her ne kadar bir kaos ortamı hakim olsa bile albüm bir birine sıkı sıkıya bağlanmış organik parçalardan oluşuyor bu da bir bütünlük ve sürdürülebilirlik sağlıyor.

Di Naye Kapelye Grup

Albümde 1915’e tarihlenen bir Amerikan-klezmer tınısı olan ‘Mashke’ (daha sonra Musevi klarnetçi Naftule Brandwein tarafından ünlendirildi); Yankl Falk’ın mükemmel vokalleri ile süslenen ‘Pirim’; On üç yaşında Aron Cohen’ın katkıda bulunduğu ‘Az nisht keyn emine’ ve daha önce de grubun albümlerinde karşımıza çıkan ‘Mashke’nin yeni yorumu albümün içeriğinin en güzel yansıtan eserler. Eski zaman Musevi müziği icra eden ekip bunu soykırım öncesi ve sonrası dönemlerde çalındığı gibi yansıtıyor. Bu müziklerin doğduğu topraklarda yaşayan yerel sanatçılardan ve Çingenelerden geçmişi araştıran ekip müziğin yaşayan geleneğini diriltiyor. Bunu yaparken kullandıkları geleneksel enstrümanlar ise ayrı bir heyecan unsuru, bunların arasında tsimbl, cimpoi, plonka ve kontra en dikkat çekenleri.

Albümde yer alan parçaların hepsi Orta ve Doğu Avrupa’da müziksel anlamda dokunmadık bölge bırakmıyor. Ekibin şu ana kadar ele aldığı en başarılı müzik şöleni olan “Traktorist” Musevi, Doğu Avrupa, Çingene ve yerel mahalle gruplarının emeğini yansıtan bir çalışma. Burada Musevi köklerine inilmektense bir bölgenin tarihi enine boyuna ele alınıyor. Bob, Yankl ve ekibi kesinlikle bir mucize yaratmış durumda ve bunu dinleyen her kese devredebiliyor. Bu bölgeden müzik yapan elbette birçok ekip var ancak Di Naye Kapelye’yi ayırt eden en büyük özellik müziklerindeki derinlik anlayışı ve sürdürülebilirlik. “Traktorist” günümüz dünyasında birbirine geçmiş kültür ve toplumları yansıtan karizmatik bir çalışma.

Di Naye Kapelye:
Bob Cohen (viyolin, vokal, koboz, mandolin, bateri Stroh kemanı, cimpoi)
Jack “Yankl” Falk (vokal, klarnet)
Antal “Puma” Fekete (kontra, bateri)
Gyula “Kosztya” Kozma (bas)
Ferenc Pribojszki (cimbalom, kaval, bateri)

Özel Konuklar:
Michael Alpert (vokal, viyolin, perküsyon) — 3, 4, 6, 12
Aron Cohen (vokal) — 6
Josh Dolgin (akordeon, piyano) — 4, 10
Imre “Kutyuli” Keszthelyi (voka) — 12
Tom Popper (vokal) — 12
The village band from Tjaciv (Tecso), Carpatho-Ukraine — 5, 11, 15, 16

Albüm içeriği:

01. Nit Bay Motyen
02. Traktorist
03. Pastekhl Moldavian Caval
04. Schwartz’s Sirba A Briv Fun Yisroel
05. Baj Van Medley
06. Az Nisht Keyn Emine
07. Hamanul From Dragomiresti
08. Uncle Arpi’s Nokh A Bisl
09. Hoaderes
10. Sadegurer Hosid
11. Hutsul Medley
12. Mashke
13. Pirim
14. Moldvai Zhok
15. “7.40”
16. Chernobyl

Albümden Örnekler Dinlemek İçin

1. A Briv fun Yisroel
2. Moldavian caval
3. Az nisht kayn emine )
4. Moldvai zhok
5. HoAderes
6. Nit Bay Motyen
7. Baj Van
8. Traktorist

Share on Facebook

Originally posted 2010-04-06 12:07:43. Republished by Blog Post Promoter