Dinsel, ruhani müzikle bekli de ilk dikkatleri üstüne çeken kişi Pakistan’lı üstat Nusrat Fateh Ali Khan olmuştur. 1948 – 1997 yılları arasında aramızda olan bu büyük müzik üstadı hiç kuşkusuz Qawwali * müziğinin öncüsüdür ve müzik dünyasına dinsel içerikli melodileri tanıtan sanatçıların başını çekmektedir. Qawwali ‘nin geleneksel yapısını modern enstrümanlar ve elektronik müzik katkısı ile ritüellikten performans niteliğine cesurca taşıyan üstat Nusrat Fateh Ali Khan, kapılar arkasında, dinsel mekânlarda icra edilen bu gizli müziği dünya platformuna hakkı ile taşımasını bilmiştir. Böylece farklı dinlerin inançları gereği üretilen müzikli ibadet biçimleri, dış dünyaya kapalı olan mekanlardan, cesur sanatçılar tarafından sahneye konulmuştur. Doğal olarak aşırı uç kesim tarafından ibadetin belirli dönemlerde parçası olan bu müziğin bir şekilde performansa (insanları eğlendirmeye) dönüşmesi tepki almıştır. Ancak göz ardı edilen çok önemli bir unsur vardır ki, gizli kalmış bu müziğin dünyaya sergilenmesi tüm dinleyenleri birbirine yakınlaştırmış, zamanında açılmış olan çatlakları bir şekilde sıvalamıştır. Müzik vasıtasıyla insanlar başka bir kültürü öğrenmeye başlamıştır.

Yine de söz konusu müziğin hak ettiği kadar ilgi çekmediğini belirtmek gerekir. İnsanların hala bu tür müziklere bir öcü gibi baktığı maalesef aşikardır. Sunulan müziğin güzellikleri, kültürü ve eskilere kadar uzanan tarihi ne yazıkki dar görüşler tarafından algılanmamakta ve korku ile beslenen çekimserlikle dışlanmaktadır. Elbette herkes böyle davranmayıp, müziğin derinliklerinde neler yattığını algılayabilecek cesarettedir. Nitekim, bu tür müzik adamlarının varlığı sonucu uzun yıllardan beri dinsel, etnik müzik üzerine festivaller düzenlenmektedir. Bunların arasında belki de en bilineni ve zengin olanı her yıl Haziran ayında Fas’ın Fes kentinde gerçekleştirilen Fes Festivali ( www.fesfestival.com ). 3 – 11 Haziran 2005 tarihinde onbirincisi gerçekleştirilen festivalin katılımcıları ise dünyanın her köşesinden… İspanyol Flamenko’sundan, Mısır Medih müziğine, Fas Sufi müziğinden, Hindistan Kathak danslarına, Amerikan Gospel korolarından, Fransız Barok müziğine, İtalyan Paskalya danslarından, Türk Sema gösterisine, Irak mistik şiirlerinden, Kolombiya töresel kızılderili müziğine ve daha nice müzik türevlerinin dokunduğu bir çalışma alanı. Bu tür festivaller ruhsal diyaloğun, global mistizmin enerjisi ile dolan tam pozitiflik ile yüklü bir barış karargahı oluyor. Ruhsal coşkunun, barışın ve global ritmin attığı yegane paylaşım noktası.

Bu oluşum içinde olan festivaller normalde mekan olarak da ayrıcalıklılar. Müziğin büyüleyici atmosferinden dolayı konser mekanı çok önem kazanıyor. Örneğin Fes Festiva’li 14. yüz yıldan kalma bir kalede ve bir kaç otantik tarihi evde gerçekleştirilmiş. Böylece müzik ve mekanın bütünselliği ile keyifler doruklara çıkıyor. Bu tür festivaller sadece müzik içerikli olmayıp her gün belirli konular üzerine toplantılar ve sunumlar gerçekleşmektedir. Genelde sosyal-politik içerikli, ekonomik ve kültürel başlıklı konular üzerine yapılan toplantılar farklı kültürlerin birbirine kaynaşması için en uygun ortamları sağlamaktadırlar.

Bu tür festivaller tüm dünya sofistike müzik severlerin dikkatini çekmekte. Farklı dillerde iletişim halinde olan dinleyiciler, festivallere ayrı bir özellik katmakta. Müzik severlerin kuşkusuz en fazla dikatini çeken konserler ise dinsel ağırlıklı, mistik, etnik ve ibadet vari müzikler. Özellikle Sufi nağmelerin olduğu konserler daha yoğun geçmekte. Müziğin kişilerin ruhuna ve zihnine nufüs etmesi en büyüleyici tecrübelerden biri. Dinleyenin fiziksel ve zihinsel şuurunu dış dünyaya kapatıp bir başka meditasyon boyutuna taşıyabilen etnik müzik, kişinin merkezi ile iletişimi sağlamaktadır. Dinsel/etnik müziğin var olduğu festivallerin bu kadar ilgi uyandırıyor olmasının en önemli nedeni ise, normal koşullarda seyirciler önünde icraa edilmeyen müziklerin özel konserler ile müzik takipçilerine sunulması. Bu ender ve zor yakalanan bir ayrıcalık.

Bu tür festivallerde dinleyebileceğiniz bazı eşsiz müzik türleri şöyle: Zimbabwe’de Shona Mbira Müziği (Shona halkının Zezuru kabilesinin temel geleneksel müzik enstrümanı. Yaklaşık 1000 yıldan beri ritüellerde kullanılmakta); Haiti’den Rara (Rara müziğinin temel enstrümanı keçi derisinden yapılmış ; genellikle hareket halinde ziller eşliğinde çalınan bir davul); Pakistan’dan Qawwali ; Küba’dan Santeria; Türkiye’den Sufi ve İtalya’dan Tarantella. Bu liste uzayıp gidiyor… Müziklerin alışkın oldukları mekanlardan çıkıp uluslararası bir dinleyici önünde uygulanması ve izleyenlerin mükemmel katılımı sonucu bu müzikler ritüel kişiliklerinden çıkıp performans sanatına soyunuyor. Bu belki ilk başta yadırganabilir ancak mükemmel bir uyumun olduğu bir ortamda, saygı ve hoşgörü içeirisinde neden olmasın ki? Bu, söz konusu ortamda bulunan herkese farklı bir kapı açacak kadar kuvvetli bir iletişim kaynağıdır.

Bir sanatçının ve/veya müzisyenin temel rolü seyirciyi eğlendirmektir. Bu tür bir beklenti standart festivallerin hepsinde seyircilerin çoğunluğunda vardır, ancak büyüleyici bir atmosferde gerçekleşen kutsal-etnik bir festivalde seyircilerin böyle bir beklentisi yoktur. Çoğu sözlerin kutsal metinlerden uyarlandığı müzikleri dinleyen farklı dinlerden müzikseverler, o an kendilerini bir bütün olarak hisseder. Bu tarz ortamlarda ne bir ayrım, ne bir çelişki, ne de bir ihtilaf yaşanmaz. Sonuçta karşılarına çıkan gruplar sundukları müziği bir eğlence olarak değil bir tören olarak sunmaktadır. Önceleri sadece sadık müzik dinleyicilerinin rağbet ettiği bu festivaller son yıllarda dünya basınının da ilgisini çekmeye başladı ve bunun getirdiği globalleşme sonucunda ritüel ve performans arasındaki çizginin gün geçtikçe azaldığı çok rahat gözlemlenmektedir. Ancak sadece barış ve iç huzuru önemseyen bu tarz festivallerde, günümüz dünyasının kaosunda globalleşmesi korkunç olmasa gerek. Zaten müziğin ana teması bir birliktelik, iletişim, kültür alışverişi değil mi?

* Qawwali: Qawwali müziği İslamiyet’teki Sufi müziğine oldukça yakın bir müzik türüdür. Ana teması Tanrı’ya yakınlaşmaktır. Kökü İran’a kadar uzanan genel tanıma göre bir sufi müziğidir. Ancak Qawwali kelime anlamı olarak “kelime” anlamına gelmektedir. Daha net olmak gerekirse “yüce sesi temsil eden kelime” anlamına gelmektedir. Müziğin ana teması dinlemek, ses ve kelimeler üzerine kurulmuştur.

Share on Facebook

Originally posted 2009-12-27 15:25:47. Republished by Blog Post Promoter

Benzer karalamalar:

1. NE ZAMAN RİTÜEL VE DİNSEL MÜZİK ÇİZGİYİ GEÇİP PERFORMANS SINIRLARINA GİRER?
2. Konono No.1 – “YAYA MIKOLO” (St. Nazaire’de Canlı Performans)
3. Carolina Chocolate Drops: Geçmişe bakmak Eski Zaman Müziğini İleri Taşır

Yeni oluşmakta olan bir grubun genelde ilk işi, albüm yapabilecekleri bir müzik şirketinin dikkatini çekmektir. Tarihte, bunun için yıllarca uğraşan veya ilk gecelerinde piyangoyu vuran gruplar olmuştur. Ancak bazı gruplar için tarih farklı yazılmıştır. 2000 yılında The Pride olarak yola çıkan sonra Snowfield adını alan Birmingham’dan gelen Neo-post-punk dörtlüsü, The Editors için bu öykü biraz alışılmışın dışında. İlk yola çıktıklarından beri oldukça cazip teklifler alan grup bunları her fırsatta nazikçe geri çevirip arka sokaklardaki barlarda çalmaya devam etmiş. Amaçları öncelikle kendilerine bir arka sokak bar hayran kitlesi yaratıp, sonra sağlam adımlarla müzik şirketlerinin karşısına geçmek olmuş. Bu arayış içerisinde dikkat ettikleri bir başka konu ise yaratıcılıklarına minimal müdahale edilecek bir müzik şirketiymiş. Bunun içindir ki, hazır olduklarına inandıkları 2004 yılında, en uygun teklif ve koşullarla karşılarına çıkan bağımsız Kitchenware Records (bir zamanlar Prefab Sprout ‘un evi) ile imzalaşmışlar.

Vokal/gitar Tom Smith , gitar Chris Urbanowicz , bas Russell Leetch , ve bateri Ed Lay künyesine sahip olan The Editors , Ocak 2005 tarihinde ilk 45′likleri Bullets ‘i çıkarttı. Parçanın karanlık ve dramatik yönden Joy Division ve Echo & the Bunnymen gruplarına paralel olması, 45′liğin bir gün içinde yok satmasını sağladı. “İnsanlar kırılgan şeylerdir, bunu artık biliyor olmalısın / Onları neye maruz bıraktığına dikkat et / İnsanlar kırılgan şeylerdir, bunu artık biliyor olmalısın / Ancak sana konuşulduğunda konuş” nakaratlarıyla gelen Munich parçası aynı coşku ile karşılandı ve İngiltere listelerinde ilk 25′e kadar yükseldi. Asıl önemlisi Munich ‘in bar doldurabilecek kadar kuvvetli bir parça olması. Üçüncü 45′lik Blood, akkor enerjisi ile The Editors ‘u bir anda ana sahneye taşıdı. Grubun tarzını ve kişiliğini pekiştiren bu 45′lik, daha albümü çıkmamış olan bu arka sokaktan gelen dörtlünün bir anda tüm konserlerinin kapalı gişe satmasını sağladı. Bunun gerçekleşmesinde ne NME, ne Q dergileri ne de benzer klişe (alternatif akımı yerlerde süründüren) medyacıların en ufacık bir katkısı olmadı. Malum söz konusu medyacılar Bloc Party, Franz Ferdinand, Maximo Park, Kaiser Chiefs vs gibi grupları bir gecede şöhret yolunu açmıştır.

2005′in ortasında ilk albümleri The Back Room çıktığında, The Editors , sürekli kıyaslandıkları Bloc Party ve Interpol gibi nispeten yeni grup benzetmelerinden kurtulmuş, kendi kulvarında ilerleyen bir kişilik kazanmıştı. Özellikle Tom Smith ‘in Ian Curtis ‘e benzeyen sesi ve vurgulamaları, kursağında Joy Division kalan müzik severlerin dikkatini çekmeye yetti. The Back Room, geçmişe ait ürkütücü sıcaklığı ve depresyondan uzak yapısı ile ilk tınısında dinleyenin omzuna kolunu atıyor. Indie ses sentezini daha karanlık ve derin diyarlara sürükleyen dörtlü, dinleyenlere Britpop’tan uzak, özlenen aykırılığı tekrar yaşatma niyetinde. Melodramatik vokaller, dinamik minör gitar tınıları, klostrofobik akıcı bateri vuruşları ile The Editors kesinlikle alternatif müziğin liste başı olabilecek özelliklere sahip. Interpol’un ABD’de başlattığı akımın İngiltere versiyonu, hatta daha harbisi.

Sözsel olarak da bir şölen olan grup, sorunlu dünya görüşlerini öz, zengin ve merak ile şarkılarına yansıtmakta. Albümün en melodik parçası olan All Sparks’ daki “Zıplayan bir sigara gibi yanıyorsun / İhtiyacı olan kişilere fikirler veriyorsun,” gibi iç sorgusal sözlerden, Fingers in the Factory parçasındaki “Kırık kasaba üstünde güneş batarken/Ve fabrikalarda parmaklarım kanarken / Sen gecesin, o pis gece / Bizi kızdırıyorsun / Korkacak her şey ortada,” gibi ezici otoriteyi sorgulayan sözlere değinen The Editors , her melodide kalitesini sergiliyor. Fall parçasında ki “Gözlerim kapalıyken / Daha yakına bakabiliyorum / Her zaman hatırlayacağım / Görmek istiyorum / Görmek istiyorum / Bunu kendim görmek istiyorum” özgürlük haykırışından, Camera parçasındaki “Kameranın lensinden bize bak / Tüm acılarımızı siliyor mu? / Eğer kaçarsak, bizi arka odada ararlar / Tüm duygularımızı sakladığımız yerde” sözlerine kadar geniş bir gözlemsel yelpaze sunan grup, bunu çok sağlam adımlarla gerçekleştiriyor.

The Back Room, grubun haykırışını kelimesi kelimesine yansıtan bir albüm. “Biz şu an iyi insanlar değiliz. Bir yıl önce ayakkabı satarken iyiydik” diyebilecek kadar samimi olan grup yaratmış olduğu kaliteli müzik ile genel akıntıya karşı yüzmekte. Melodilerin zerre kadar dinamiğini kaybetmediği albüm, dinledikçe açılan, açıldıkça sarılan, sarıldıkça dostunuz olan bir çalışma. The Editors, zamanla yeni çalışmaları ile bu kulvarda daha başarılı olacaktır ancak şimdilik en kısa zamanda The Back Room albümüne sahip olup (maalesef Türkiye’de çıkmadı ve yakında zamanda bir mucize olmazsa çıkmayacak), grubun azimli sesi ve karanlık odasında sakladığı cevherlerle tanışmanızı tavsiye ederim.

Share on Facebook

Originally posted 2009-12-29 07:59:21. Republished by Blog Post Promoter

Benzer karalamalar:

1. Manic Street Preachers: Vaazı Hiç Sıkmayan Grup
2. DeVotchka: Dinleyenlerin Ağzında Tad Bırakan Grup…
3. Kasabian: En Sonunda

Tunng’un dördüncü albümleri bir yıldan fazla emek gerektirdi ve arada ne yazık ki grubun kurucu üyelerinden ve bestecisi Sam Genders’ın ayrılışına şahit oldu. “And Then We Saw land” Britanyalı folk-pop kolektif ekibin erken çalışmalarındaki elektronik ritimlere doğru süzülmesini yansıtıyor. Solist Becky Jacobs daha bir ön plana çıkıp grubun ana vokalist rolünü üstlenmiş durumda. Açıkçası Mike Lindsay’ın pastoral ses skalasına oldukça uyumlu olduğunu da belirtmekte fayda var. Açılış ‘Hustle’ adında romantik bir uğurlama ile yapılıyor. Albümün genel havası denizsel bir seyahat niteliğinde. İlk parçalarda hemen yeni üye ve söz yazarı Ben Bickerton’un katkıları fark edilmekte.

Çok fazla değil sadece birkaç yıl önce iki dostun (Mike Lindsay ve Sam Genders) bir çamaşır yıkama dükkânında bir araya gelerek müzik yapmasıyla başlayan Tunng bu dördüncü çalışmasında hiç olmadığı kadar romanesk bir atmosfere sokulmuş. Lindsay’ın temiz akustik gitar setleri ile Phil Winters’ın elektronik, rock ritimli, elektro pop ritimleri daha güzel harmanlanamaz. ‘Sushimi’ ve ‘Don’t Look Down Or back’ gibi parçalar albümün başını çekerken, her özgür gezginin kulağından eksik etmeyeceği nitelikte. Tunng’un kalabalık enstrümanların altına işlenen son derece pozitif bir elektronik müziğine aşina olanlar bu çalışmada hiç olmadığı kadar açılmış bir ekip çalışmasına kulak misafiri olacak. Britanya müziği her zaman bir şekilde her tarzda ön planda olmayı başarırken bunun folk öncüsü hiç şüphesiz Tunng diyebiliriz. Her Tunng albümünde olduğu üzere hem sakinleşirken, hem eğleneceksiniz hem de hayret edeceksiniz.

Eğer çok merak ettiyseniz ekip 17 Temmuz günü saat 16.00′da Rock’n'Coke Festivali’nde Vodafone Free Zone Sahnesi’nde huzurlarınızda olacak.

Parça Listesi

• Hustle
• It Breaks
• Don’t Look Down Or Back
• The Roadside
• October
• Sashimi
• With Whiskey
• By Dusk They Were in the City
• These Winds
• Santiago
• Weekend Away

Share on Facebook

Originally posted 2011-06-21 15:15:34. Republished by Blog Post Promoter

Benzer karalamalar:

1. Çapraz harmanlama ve Melodik Kültürel kesişim. Neden bu kadar cazip?
2. Dünya Müziği Batılıların Eğlencesi Değildir
3. Gogol Bordello’dan Yeni Albüm: Trans-Continental Hustle